Henry D. Thoreau :)
Doğum günü, İyi ki bu dünyadan geçmiş denilen isimlerden :) İlk olarak kendisiyle aşağıda yer verdiğim alıntı ile karşılaştım; ‘Ölü ozanlar derneği’ filminde ve sanırım bir çoğumuz da hatırlayacaktır;
“Ormana gittim. Çünkü bilinçli yaşamak istiyordum. Hayatı tatmak ve yaşamın iliğini özümsemek istiyordum. Yaşam dolu olmayan her şeyi bozguna uğratmak için. Ve ölüm geldiğinde aslında hiç yaşamamış olduğumu fark etmek için.”
Henry David Thoreau (1817 – 1862) Amerikalı bir filozoftur. Okul döneminde transandalizme ilgi duyan Thoreau, daha sonra bu akımın kurucusu Ralph Waldo Emerson’la tanışıp yakın dost olmuştur. Waldo Emerson ve çevresi ile kölelik karşıtı bir ortamda bulunmuş, karşılıklı birbirlerini desteklemişlerdir. Önemli eserlerinden bazılarını Emerson’a ait Walden gölü kenarında bulunan bir kulübede yazmıştır.
Thoreau için doğaya ait olma, sadelik çok önemli ve “birey” çok değerlidir. Ancak bakış açısı içinde bunlar İlahi olanın tezahürleridir. H.D.Thoreau’a ait en etkili eser ise “Sivil İtaatsizlik” tir. Bu eser Thoreau’nun ‘’Kelle Vergisi” olarak bilinen vergiyi savaş karşıtlığı nedeniyle vermemesi ve olaylı şekilde hapse atılması üzerine kendisi tarafından kaleme alınmıştır. Ancak istememesine rağmen hapis cezası yakınları tarafından ödenerek sadece bir gece hapiste yatar. Kendisini görmeye gelen Waldo Emerson’la şöyle konuştuğu anlatılır;
-Henry neden buradasın?
-Waldo sen neden burada değilsin?
Henry D. Thoreau, sivil itaatsizlik’te şöyle der “En iyi yönetim en az yönetendir. Ancak kendilerini ‘yönetimin tümüyle kaldırılması için uğraşanlar’ olarak isimlendirenlerden farklı olarak yönetimin ortaya çıkmasını istiyorum” Thoreau’a ait “Sivil İtaatsizlik” metni aynı zamanda bir çok kişiye ilham olmuştur. Bunların başında Mahatma Gandhi geliyor. Gandhi, neredeyse hayatının tümünde sivil itaatsizlik konusunu merkeze koyarak yaşamıştır. Bunun en net örneği ise; İngiliz yönetiminin tuz yapımını yasaklaması üzerine verdiği mücadeledir. Yine sivil itaatsizlik için; Danimarka’da, II. Dünya savaşı esnasında gerçekleşmiş bazı olaylar vardır. Nazi yönetiminin Yahudileri ayırmak için üzerinde sarı yıldız olan kıyafeti zorunlu yapması üzerine, Kralları dahil tüm Danimarka halkı üzerinde sarı yıldız olan kıyafet giymişlerdir. Ayrıca John Lennon’ı yine bu konu ile beraber anmak gerekir, dünyayı değiştiren isimlerden biri olarak…
Sevgiler
Birsen SUNGURAY