(6 Temmuz 1907 – 13 Temmuz 1954)
Frida Kahlo, kültürel dünyanın en önde gelen isimlerinden. Bunu sadece sanatı ile değil, zorlu yaşamı, yaşamla baş etme azmi, keskinliği ve devrimci yönüyle de hak etmiştir.
Frida Kahlo, 6 Temmuz 1907’de Meksika’da doğuyor. Ancak doğum tarihini, 7 temmuz 1910 olarak değiştirir, çünkü bu tarih Meksika’da devrim tarihidir. Bu nedenle doğum tarihini bu tarih olarak belirler.
Küçük bir çocukken çocuk felci geçirdiği için bir bacağı diğerinden kısa ve zayıf şekilde kalır. Ancak bu engel, onun için bir sorun teşkil etmez. Ailesi kendisi için iyi birer destekçi olurlar ve oldukça iyi bir eğitim alıyor. Okul arkadaşları ile kurduğu bir edebiyat grubu, onun için çok önemli oluyor. Sonrasında bu gruptan bir çok isim ülkesinin düşünsel alanı için önemli olur.
Lise de, okul otobüsü ile eve dönerken büyük bir kaza geçirir. Bulunduğu otobüse tramway çarpar, kazada birçok ölen olur. Frida Kahlo ise demir çubuklardan birinin vücuduna saplanması ile ağır yaralanır. Bu kaza sonrasında hastaneler, tedaviler, ameliyatlar kalıcı hale gelirler. Uzun bir süre yatağa bağımlı hale gelir. Bu dönemde yatağın tavanına yerleştirilen aynalara bakarak oto-portreler yapar. İlk oto-portresi ise; “Kadife Elbiseli Oto-portre” dir. (1926)
Bir yıl sonra yürümeye başlayan Frida, sanat ve politik çevrenin içinde yer almaya başlar. Bu çevrenin içinde, ünlü ressam olan Diego Rivera ile tanışır. 1929’da evlenirler.
Çiftin evlilikleri “Fil ile güvercinin evliliğine benzetildi.”
Çiftin çok fazla fırtınalı bir evliliği oldu. Sağlık sorunları nedeniyle çocuk sahibi olamadılar. 1939’da Diego’dan ayrılan Frida, kendisi için çok özel olan, doğduğu eve döner. Frida Kahlo yaşamının büyük bölümünü geçirdiği bu evde huzur bulur ve “Mavi Ev” adını verir. Frida ve Diego ayrılmalarından sonra tekrar evlenirler ama yine mutlu olamaz ve ayrılırlar.
Sağlığı gittikçe bozulan Frida 1938’de New York’da bir sergi açtı ve bu sergi kendisine büyükün getirdi. Bir yıl sonra ise Paris’te büyük sergisi oldu. Resim üzerine başarıları devam ederken sağlık durumu ise kötüye gitmektedir. Ancak kendisi ders vermeye başlar ve ders verme sürecini on yıl sürdürür. Öğrencilerine ise Los Fridos adını verir.
1950’de omurgasında oluşan sağlık sorunları nedeniyle hastaneye yatar. Ancak oldukça uzun süre çıkamaz yaklaşık dokuz ay hastanede yatması gerekir. 1953’de sağlık durumu çok kötü olmasına rağmen sergi açar. Sergisinin açılışına sedyede katılır. Serginin kısa bir süre sonrasında kangren olduğu için bacağı kesilir. Bu ameliyat sonrasında iyileşemez ve akciğerlerinde de sorun başlar. 1954’de solunum yetmezliği nedeniyle yaşamını yitirir.
Çok sevdiği “Mavi Ev” i ise Meksika hükümetine bağışlamıştır. Kendisi ölümünden sonra yakılmış ve külleri yine “Mavi Ev” de muhafaza edilmektedir.
Frida resimlerinde her ne kadar “Surrealist” olarak tanımlansa da, her zaman bu tanımı reddetti. Nasıl görüyorsa, o şekilde yaptığını resimlerinde taşıdığı acıyı ve kesin gerçekliği resmettiğini söylemiştir. Zaten kendisini de “Acının, aşkın ve devrimin kadını” olarak tanımlamıştır…
Sevgiyle Kalın
Birsen SUNGURAY
Harika bir metin. Teşekkürler.